واکسن گارداسیل؛ هر آنچه باید درباره واکسن HPV بدانید

واکسن گارداسیل، یکی از مهمترین انواع واکسن های پیشگیری از بیماری HPV است. این واکسن برای جلوگیری از سرطان های زگیل تناسلی مورد استفاده قرار می گیرد. واکسن زگیل تناسلی، با تایید سازمان غذا و داروی آمریکا تولید شده و این روزها در سر تا سر دنیا به فروش می رسد. استفاده از آن برای پیشگیری از بیماری HPV در سطوح 6، 11، 18، 16 و… انجام می شود. سرطان های دهانه رحم و مقعد نیز با استفاده به موقع ازاین واکسن، تا حد قابل توجهی، قابل پیشگیری خواهند بود. دکتر بنفشه تاج بخش، توضیحات لازم درباره واکسن گارداسیل را داده‌اند؛ تا انتهای مقاله با ما همراه باشید.

واکسن گارداسیل چیست؟

واکسن گارداسیل یا واکسن hpv، یکی از مهم ترین و موثرین روش های پیشگیری از ابتلا به زگیل تناسلی است. ویروس hpv یا پاپیلومای انسانی از طریق رابطه جنسی، منتقل می شود. تزریق آمپول گارداسیل، امکان ابتلا به اچ.پی.وی را، تا میزان زیادی کاهش می دهد. در نتیجه بیماری های مرتبط چون سرطان دهانه رحم و سرطان مقعد، تا میزان زیادی کاهش می یابد. این واکسن هم برای خانم ها و هم برای آقایان قابل استفاده خواهد بود و از بروز سرطان مقعد برای همه افراد پیشگیری می کند.

 دلیل تزریق واکسن زگیل تناسلی

واکسن گارداسیل بیشتر برای پیشگیری از بروز بیماری های سرطان گردن رحم و زگیل تناسلی و… تزریق می شود. برای استفاده بهتر از آن باید پیش از قرارگیری فرد در معرض این ویروس ها مورد استفاده قرار بگیرد.

اگر درباره واکسن گارداسیل، زمان مناسب تزریق یا تعداد دوزهای آن سوالی دارید، برای دریافت مشاوره از دکتر بنفشه تاج‌ بخش، متخصص جراحی زنان و زایمان با شماره‌های زیر تماس بگیرید و از راهنمایی تخصصی ایشان بهره‌مند شوید.

 ماندگاری اثر واکسن گارداسیل

هنوز مطالعات درباره مدت زمان ماندگاری واکسن گارداسیل و اینکه تا چند سال است، مشخص نکرده اند، اما زمانی که فردی دوزهای واکسن خود را به طور کامل زده است، هنوز دستورالعملی مبنی بر تکرار واکسن وجود ندارد. در ادامه ویدئویی را از تزریق واکسن گارداسیل توسط خانم دکتر بنفشه تاج بخش مشاهده می‌کنید.

واکسن گارداسیل در چند دوره تزریق می شود؟

واکسن گارداسیل در چند دوز تزریق می شود. برای سن زیر 15 سال در 2 دوز و براس سن بالای 15سال در 3 دوز تزریق می شود.

واکسن گارداسیل برای چه افرادی لازم و مناسب است؟

بیشترین اثربخشی واکسن گارداسیل زمانی است که قبل از مواجهه با ویروس HPV تزریق شود، اما این واکسن در بسیاری از افراد در سنین بالاتر نیز می‌تواند مفید باشد. پزشک با توجه به سن، وضعیت سلامت و سابقه پزشکی، مناسب بودن تزریق واکسن را برای هر فرد بررسی می‌کند. واکسن گارداسیل برای افراد زیر توصیه می‌شود:

•  افرادی که سابقه ابتلا به یک نوع HPV دارند و با نظر پزشک می‌خواهند از سایر تیپ‌های ویروس محافظت شوند.
•  دختران و پسران ۹ تا ۱۲ ساله (بهترین زمان تزریق)
•  نوجوانان و جوانانی که تاکنون واکسن دریافت نکرده‌اند.
•  افراد ۱۳ تا ۲۶ ساله که واکسیناسیون آن‌ها کامل نشده است.
•  زنان و مردان ۲۷ تا ۴۵ ساله با تشخیص و توصیه پزشک.
•  افرادی که قصد پیشگیری از ابتلا به انواع پرخطر ویروس HPV را دارند.

چه کسانی نباید واکسن گارداسیل تزریق کنند؟

اگرچه واکسن گارداسیل برای بیشتر افراد بی‌خطر و موثر است، اما در برخی شرایط ممکن است تزریق آن توصیه نشود یا نیاز به تعویق داشته باشد. به همین دلیل، پیش از دریافت واکسن بهتر است سابقه بیماری، حساسیت‌های دارویی و وضعیت سلامت خود را با پزشک در میان بگذارید.

افراد	دلیل عدم توصیه یا نیاز به احتیاط
افراد دارای حساسیت شدید به دوز قبلی واکسن گارداسیل	احتمال بروز واکنش آلرژیک شدید در تزریق‌های بعدی وجود دارد.
افراد با حساسیت به مخمر (Yeast) یا برخی ترکیبات واکسن	ممکن است واکنش‌های آلرژیک جدی ایجاد شود.
زنان باردار	تزریق واکسن در دوران بارداری توصیه نمی‌شود و بهتر است به بعد از زایمان موکول شود.
افراد مبتلا به بیماری حاد همراه با تب بالا	بهتر است تزریق واکسن تا زمان بهبودی به تعویق بیفتد.
افرادی که سابقه واکنش آلرژیک شدید (آنافیلاکسی) به اجزای واکسن دارند	تزریق تنها با نظر پزشک متخصص امکان‌پذیر است یا ممکن است منع شود.
افراد دارای بیماری‌های خاص یا ضعف شدید سیستم ایمنی	منع مطلق برای تزریق وجود ندارد، اما تصمیم‌گیری درباره زمان و شرایط تزریق باید با نظر پزشک انجام شود.

بیشتر بخوانید: انواع واکسن گارداسیل

 بهترین زمان تزریق واکسن گارداسیل 

واکسن گارداسیل باید در سنین مناسب مورد استفاده قرار بگیرد. در غیر این صورت تاثیرگذاری آن کمتر خواهد شد. . این واکسن در سنین پایین تر نتیجه بهتری به همراه خواهد داشت و تاثیرگذاری آن در سال های آینده نیز بیشتر خواهد بود.

استفاده از این واکسن برای دخترها و پسرها از 9 سالگی بلامانع است، اما بهترین زمان دریافت آن در سنین 11 تا 12 سالگی است.در صورتی که افراد بین رده های سنی 15 سال به بالا قرار داشته باشند، باید از روش سه دوزی این واکسن استفاده کرده و آن را در سه دوره دریافت کنند. به این ترتیب نتیجه بهتری از تزریق واکسن به دست می آورند.

 محل تزریق واکسن گارداسیل

آمپول گارداسیل، به صورت عضلانی در بخش های مختلف بدن، از جمله قسمت فوقانی بازو، عضلات سرشانه وقسمت بالای ران تزریق می‌شود.

 بهترین محل تزریق واکسن، تزریق به بازروی غیرغالب است. مثال: اگر راست دست هستید، واکسن به بازوی دست چپ تزریق شود.

بیشتر بخوانید: عوارض واکسن گارداسیل؟

مزایای واکسن زگیل تناسلی

علاوه بر مواردی چون ماندگاری بالا، کاهش ابتلا به زگیل تناسلی، مزایای بسیاری دارد. مزایای چون:

• پیشگیری از ابتلا به بیماری هایی چون سرطان مقعد، دهانه رحم و واژن و..
• کاهش احتمال عود زگیل تناسلی، در افراد مبتلا به این ویروس
• در افرادی که به HPV مبتلا هستند، احتمال عفونت مجدد این بیماری با تایپ‌های مشابه وجود دارد، که با تزریق گارداسیل می‌توان این خطر را کاهش داد.
• نداشتن هیچ خطری در افراد مبتلا به ویروس HPV
• در صورتی که افراد مبتلا به HPV، این واکسن را بزنند، احتمال ابتلا به ویروس های دیگر را کاهش می دهد.

واکسن گارداسیل از چه بیماری‌هایی پیشگیری می‌کند؟

واکسن گارداسیل با محافظت در برابر برخی از شایع‌ترین انواع ویروس پاپیلومای انسانی (HPV)، خطر ابتلا به بیماری‌های مرتبط با این ویروس را به میزان قابل توجهی کاهش می‌دهد. هرچند این واکسن از همه انواع اچ پی وی پیشگیری نمی‌کند، اما در برابر مهم‌ترین تیپ‌های پرخطر و کم‌خطر که عامل بسیاری از سرطان‌ها و زگیل تناسلی هستند، اثربخشی بالایی دارد.

بیماری	نقش واکسن گارداسیل در پیشگیری
زگیل تناسلی	از ابتلا به زگیل تناسلی ناشی از تیپ‌های ۶ و ۱۱ ویروس HPV پیشگیری می‌کند.
سرطان دهانه رحم	خطر ابتلا به سرطان دهانه رحم ناشی از تیپ‌های پرخطر HPV، به‌ویژه ۱۶ و ۱۸ را به میزان قابل توجهی کاهش می‌دهد.
سرطان مقعد	از بسیاری از موارد سرطان مقعد مرتبط با ویروس HPV پیشگیری می‌کند.
سرطان فرج (ولو)	احتمال بروز برخی از سرطان‌ها و ضایعات پیش‌سرطانی ناحیه فرج را کاهش می‌دهد.
سرطان واژن	خطر ابتلا به ضایعات پیش‌سرطانی و برخی سرطان‌های واژن مرتبط با HPV را کاهش می‌دهد.
برخی سرطان‌های دهان و حلق	احتمال ابتلا به بعضی از سرطان‌های دهان و حلق که با HPV مرتبط هستند، کاهش می‌یابد.
ضایعات پیش‌سرطانی ناشی از HPV	از ایجاد بسیاری از ضایعات غیرطبیعی سلول‌های دهانه رحم، واژن و فرج که ممکن است در آینده به سرطان تبدیل شوند، پیشگیری می‌کند.

واکسن گارداسیل تا چه سنی قابل تزریق است؟

واکسن گارداسیل از سن ۹ سالگی قابل تزریق است، اما بهترین زمان دریافت آن قبل از شروع فعالیت جنسی و قرار گرفتن در معرض ویروس اچ پی وی است. به همین دلیل، پزشکان تزریق این واکسن را برای دختران و پسران در سنین ۱۱ تا ۱۲ سالگی توصیه می‌کنند، زیرا در این بازه سنی سیستم ایمنی بدن بهترین پاسخ را به واکسن می‌دهد و بیشترین میزان محافظت ایجاد می‌شود.

اگر فرد در سنین پایین واکسن را دریافت نکرده باشد، همچنان امکان تزریق آن در سنین بالاتر نیز وجود دارد. به‌طور معمول، تزریق واکسن تا ۲۶ سالگی برای افرادی که قبلاً واکسینه نشده‌اند توصیه می‌شود. همچنین افراد ۲۷ تا ۴۵ ساله نیز در برخی شرایط و با تشخیص پزشک می‌توانند واکسن گارداسیل را دریافت کنند. البته باید توجه داشت که هرچه واکسن زودتر و قبل از تماس با ویروس HPV تزریق شود، اثربخشی آن بیشتر خواهد بود.

آیا مردان هم باید واکسن گارداسیل بزنند؟

در رابطه با این سوال باید گفت، واکسن گارداسیل برای مردان نیز توصیه می‌شود. بسیاری از افراد تصور می‌کنند این واکسن فقط برای پیشگیری از سرطان دهانه رحم در زنان کاربرد دارد، اما ویروس HPV می‌تواند مردان را نیز درگیر کرده و باعث بروز زگیل تناسلی، سرطان مقعد، آلت تناسلی و برخی سرطان‌های دهان و حلق شود. به همین دلیل، تزریق این واکسن علاوه بر محافظت از سلامت فرد، به کاهش انتقال ویروس به شریک جنسی نیز کمک می‌کند.

بهترین زمان تزریق واکسن گارداسیل برای پسران نیز بین ۹ تا ۱۲ سالگی است، اما در صورت دریافت نکردن واکسن در این سن، امکان تزریق آن تا ۲۶ سالگی و در برخی افراد تا ۴۵ سالگی با نظر پزشک وجود دارد. هرچه واکسن قبل از تماس با ویروس اچ پی وی تزریق شود، اثربخشی آن بیشتر خواهد بود و محافظت بهتری در برابر بیماری‌های مرتبط با این ویروس ایجاد می‌کند.

نکاتی مهم درباره آمپول گارداسیل

برای اینکه واکسن گارداسیل بیشترین اثربخشی را داشته باشد و با کمترین احتمال بروز عوارض تزریق شود، بهتر است قبل و بعد از دریافت آن به چند نکته مهم توجه کنید:

• قبل از تزریق، سابقه حساسیت و آلرژی خود را با پزشک در میان بگذارید.
• افرادی که به مخمر، پلی‌سوربات ۸۰ (Polysorbate 80) یا سایر ترکیبات واکسن حساسیت شدید دارند، نباید بدون نظر پزشک واکسن دریافت کنند.
• افراد مبتلا به بیماری حاد یا تب بالا، بهتر است تزریق واکسن را تا زمان بهبودی به تعویق بیندازند.
• درد، قرمزی یا تورم در محل تزریق از شایع‌ترین عوارض واکسن گارداسیل است و طی چند روز برطرف می‌شود.
• بهترین زمان تزریق واکسن برای دختران و پسران، بین ۹ تا ۱۲ سالگی و قبل از شروع فعالیت جنسی است.
• افرادی که تاکنون واکسن دریافت نکرده‌اند، در بسیاری از موارد می‌توانند تا سن ۴۵ سالگی و با نظر پزشک واکسینه شوند.

آیا بعد از ابتلا به HPV هم واکسن گارداسیل مفید است؟

اگر فرد به ویروس اچ پی وی مبتلا شده باشد، در بسیاری از موارد تزریق واکسن گارداسیل همچنان می‌تواند مفید باشد. البته باید توجه داشت که این واکسن درمان‌کننده عفونت اچ پی وی یا زگیل تناسلی نیست و نمی‌تواند ویروس یا ضایعات ایجاد شده را از بین ببرد. نقش اصلی گارداسیل، پیشگیری از ابتلا به سایر تیپ‌های ویروس اچ پی وی است که ممکن است فرد هنوز با آن‌ها تماس نداشته باشد.

به همین دلیل، اگر آزمایش اچ پی وی شما مثبت شده یا سابقه زگیل تناسلی دارید، بهتر است درباره تزریق واکسن با پزشک مشورت کنید. در بسیاری از موارد، پزشک همچنان تزریق گارداسیل را توصیه می‌کند، زیرا این واکسن می‌تواند خطر ابتلا به انواع دیگر اچ پی وی و بیماری‌های مرتبط با آن، از جمله برخی سرطان‌ها، را کاهش دهد. بنابراین، ابتلا به یک نوع HPV به این معنا نیست که دیگر نیازی به واکسن گارداسیل نخواهید داشت. در مورد درمان HPV این مقاله را بخوانید.

واکسن گارداسیل بعد از ازدواج هم موثر است؟

واکسن گارداسیل بعد از ازدواج نیز موثر است. برخلاف تصور بسیاری از افراد، ازدواج به این معنا نیست که فرد حتماً به همه انواع ویروس HPV مبتلا شده است. حتی اگر فرد از نظر جنسی فعال باشد، ممکن است تنها با یک یا چند تیپ از این ویروس تماس داشته باشد و واکسن همچنان بتواند از ابتلا به سایر تیپ‌های پرخطر و کم‌خطر اچ پی وی پیشگیری کند.

البته بیشترین اثربخشی واکسن زمانی است که قبل از شروع فعالیت جنسی تزریق شود، اما این موضوع به معنای بی‌فایده بودن آن پس از ازدواج نیست. به همین دلیل، بسیاری از افراد تا سن ۲۶ سالگی و در برخی موارد تا ۴۵ سالگی نیز با نظر پزشک می‌توانند واکسن گارداسیل را دریافت کنند. پزشک با توجه به سن، سابقه روابط جنسی و وضعیت سلامت فرد، بهترین زمان و ضرورت تزریق واکسن را تعیین خواهد کرد.

سخن پایانی

در این مقاله سعی کردیم به مهم‌ترین سوالات درباره واکسن گارداسیل پاسخ دهیم و اطلاعات کاملی درباره مزایا، بهترین زمان تزریق، تعداد دوزها، عوارض احتمالی، موارد منع مصرف و اثربخشی این واکسن ارائه کنیم. اگرچه واکسن گارداسیل بیشترین تاثیر را قبل از مواجهه با ویروس HPV دارد، اما در بسیاری از افراد حتی پس از ازدواج یا ابتلا به برخی تیپ‌های HPV نیز می‌تواند با نظر پزشک مفید باشد. بنابراین، مشورت با متخصص زنان یا پزشک معالج، بهترین راه برای تصمیم‌گیری درباره زمان و ضرورت تزریق این واکسن است.

سوالات متداول واکسن گارداسیل